คนท้องทำงาน มีสิทธิอะไรบ้าง? งานห้ามทำ + ขอย้ายงานเบา (2568)

ตั้งครรภ์ทั้งที ยังต้องยกของหนัก เข้ากะดึก หรือทำโอทีอยู่ไหมครับ? กฎหมายแรงงานมีเกราะคุ้มครองคุณแม่ตั้งครรภ์ไว้หลายชั้น เพื่อดูแลทั้งแม่และลูกในท้อง พี่สิทธิ์สรุปให้ว่าคุณมีสิทธิอะไรบ้าง

หมายเหตุ: สิทธิเหล่านี้อยู่ในหมวดการใช้แรงงานหญิงของ พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน — งานบางประเภทที่ห้ามอาจมีรายละเอียดเพิ่มเติมตามกฎกระทรวง

งานที่นายจ้างห้ามให้คนท้องทำ (มาตรา 39)

นายจ้าง ห้ามให้ลูกจ้างหญิงมีครรภ์ทำงานเหล่านี้ เพราะเสี่ยงต่อสุขภาพแม่และเด็ก:

• งานเกี่ยวกับ เครื่องจักรหรือเครื่องยนต์ที่มีความสั่นสะเทือน
• งาน ขับเคลื่อนหรือไปกับยานพาหนะ
• งาน ยก แบก หาม หาบ ทูน ลาก หรือเข็นของหนักเกิน 15 กิโลกรัม
• งานที่ทำ ในเรือ
• งานอื่นตามที่กำหนดในกฎกระทรวง

ห้ามทำงานกลางคืน โอที และวันหยุด (มาตรา 39/1)

นายจ้าง ห้ามให้ลูกจ้างหญิงมีครรภ์:

• ทำงานในช่วงเวลา 22.00 – 06.00 น. (งานกลางคืน)
• ทำงาน ล่วงเวลา (OT)
• ทำงาน ในวันหยุด

เป็นการคุ้มครองไม่ให้คนท้องต้องทำงานหนัก/พักผ่อนน้อยจนกระทบครรภ์

ขอเปลี่ยนไปทำงานที่เบากว่าได้ (มาตรา 42)

ถ้าลูกจ้างหญิงมีครรภ์มี ใบรับรองแพทย์ ว่าไม่อาจทำงานในหน้าที่เดิมต่อไปได้ มีสิทธิ ขอให้นายจ้างเปลี่ยนงานในหน้าที่เดิมเป็นการชั่วคราว ก่อนหรือหลังคลอดได้ และนายจ้างต้องพิจารณาเปลี่ยนงานที่เหมาะสมให้ — ไม่ใช่บังคับให้ทนทำงานเดิมที่เป็นอันตราย

ห้ามเลิกจ้างเพราะท้อง

อย่าลืมว่า นายจ้าง ห้ามเลิกจ้างลูกจ้างหญิงเพราะเหตุมีครรภ์ (มาตรา 43) ถ้าถูกเลิกจ้างด้วยเหตุนี้ ถือว่าไม่ชอบด้วยกฎหมาย

สรุป

• คนท้อง ห้ามถูกสั่งให้ยกของหนักเกิน 15 กก. งานเครื่องจักรสั่นสะเทือน งานในเรือ งานติดยานพาหนะ (ม.39)
• ห้ามทำงานกลางคืน (22.00–06.00) OT และวันหยุด (ม.39/1)
• มี ใบรับรองแพทย์ ขอเปลี่ยนงานเบาชั่วคราวได้ (ม.42)
• ห้ามเลิกจ้างเพราะท้อง (ม.43)
• อ่านต่อเรื่อง ลาคลอด · เลิกจ้างระหว่างลา · สิทธิแรงงานหญิง

บทความที่เกี่ยวข้อง

สิทธิแรงงานหญิง 2568 ห้ามเลิกจ้างเพราะท้อง + งานที่กฎหมายห้ามทำลูกจ้างหญิงได้รับความคุ้มครองพิเศษ ห้ามนายจ้างเลิกจ้างเพราะตั้งครรภ์ พร้อมงานอันกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ ลาออก/เลิกจ้างได้เงินส่วนไหน (2568)ออกจากงานได้เงินสะสมของตัวเอง + ผลประโยชน์คืนเสมอ ส่วนเงินสมทบนายจ้างได้ตามอายุงถูกคุกคาม/ล่วงละเมิดทางเพศในที่ทำงาน กฎหมายคุ้มครองยังไง (2568)กฎหมายแรงงานไทยห้ามนายจ้าง หัวหน้างาน ผู้ควบคุมงาน ล่วงเกินหรือคุกคามทางเพศต่อลู